"Derin Miras Projesi ile Tarihi Batıklar Korunuyor"
Çanakkale Boğazı'nın derinliklerinde yatan tarihi batık HMS Louis, katodik koruma yöntemiyle koruma altına alındıktan sonra, ilk dalış etkinliği gerçekleştirildi. "Derin Miras" projesi, dünya kültürel mirasını korumayı, yerel ekonomilere katkı sağlamayı ve su altı biyolojik çeşitliliğini artırmayı amaçlamaktadır. Çanakkale Deniz Savaşları'nın yaşandığı bölge, 111 yıl boyunca sessizce yaşamını sürdüren batıklarıyla, yalnızca küresel kültürel mirasın değil, deniz ekosisteminin de önemli unsurlarından biri olma niteliği taşımaktadır. Ancak, iklim değişikliği nedeniyle deniz sıcaklıklarındaki dalgalanmalar ve su altı ekosistemlerindeki değişimler, batıkların daha hızlı aşınmasına yol açmaktadır.
"Derin Miras" projesi, bu eşsiz mirası korumak ve sürdürülebilir dalış turizmine kazandırmak üzere geliştirilmiştir. 2023 yılının Ocak ayında, dünyanın en büyük yat ve su sporları fuarı olan Boot Düsseldorf'la, Türkiye'nin Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı, Limak ve Yapı Merkezi ile Güney Kore'den DL E&C ve SK ecoplant şirketlerinin oluşturduğu ortak girişim arasındaki protokol imzalanmıştır. Bu iş birliği sayesinde Çanakkale batıklarının belgelenmesi, dijital kayda alınması ve katodik koruma ile kültürel mirasın gelecek nesillere aktarılması hedeflenmektedir. Ayrıca, deniz ekosisteminin korunması ve sürdürülebilir dalış turizminin geliştirilmesi de projede önemli bir yer tutmaktadır.
Katodik koruma, çevre dostu bir koruma yöntemi olarak batıklara fiziksel bir müdahalede bulunmadan koruma sağlamaktadır. Bu yöntemde, batıkların yanına yerleştirilen özel bir cihaz (çinko anot) ile korozyon durdurulmakta ve bu yapılar, deniz altındaki ekosistemler için önemli yaşam alanları oluşturmaktadır. Bu sayede, 100 yılı aşkın bir süredir deniz altında bulunan batıkların, balıklar, omurgasızlar ve diğer deniz organizmaları için korunaklı bir habitat oluşturmasına olanak tanınmaktadır.
Son olarak, katodik koruma sonrası yapılan ilk dalış, HMS Louis batığına gerçekleştirilmiştir. Bu dalış, projenin sözcüleri Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir ile 1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu (ÇOK A.Ş.) CFO'su Murat Sarıkaya'nın katılımıyla basına tanıtılmıştır. "Derin Miras" projesi, Türk ve dünya basınında dalış deneyimi ile ilgiyi üzerine toplarken, bu önemli etkinlikte yer alan profesyonel dalış eğitmenleri ve uzman ekip tarafından yönetilmiştir.
Dalış etkinliğine, uluslararası üne sahip İsveçli su altı fotoğrafçısı Alex Dawson da katılarak, koruma altına alınan tarihi gemiyi fotoğraflamış ve bu tarihi anı ölümsüzleştirmiştir. Bu deneyim, hem dalış turizmi hem de tarihi mirasların korunması açısından büyük bir öneme sahipken, "Derin Miras" projesinin hedefleri doğrultusunda atılan önemli bir adım olarak değerlendirilmektedir.



