Malatya-Narlı Demiryolu Hattı İhaleleri ve Kamu İhale Kanunu'nda Tartışmalar

Kamu İhale Kanunu’nun istisnai durumlar için öngördüğü 21/B maddesi ile gerçekleştirilen ihaleler, kamu ihalelerindeki pazarlık usulünün tartışmalarını yeniden gündeme getirdi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü, 7 Mayıs 2023 tarihinde Malatya-Narlı Demiryolu Hattı Yapım İşi ihalesini sonuçlandırdı.

Yaklaşık maliyeti 92 milyar 979 milyon 272 bin TL olarak belirlenen ihale, Kalyon İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ’ye 83 milyar 400 milyon 61 bin TL bedelle verildi. Bu ihale, yalnızca doğal afet, salgın ve olağanüstü durumlar için başvurulabilen 21/B maddesi kapsamında pazarlık usulü ile gerçekleştirildi.

İstisna Maddesi ile Milyarlık İhale

Kamu İhale Kanunu’nda istisnai koşullar için belirlenen 21/B maddesinin kullanımı ile yapılan bu ihale, yüksek bedeli ve uygulama yöntemi nedeniyle dikkat çekmektedir. AKP iktidarı döneminde sıkça başvurulan pazarlık usulü uygulaması, kamu kaynaklarının rekabetçi ihale yerine sınırlı katılımla dağıtılması neticesinde eleştirilmektedir.

İhaleye katılan firmaların sınırlı sayıda olması, bu tür uygulamaların kamu ihale sisteminin şeffaflığını ve rekabetçiliğini sorgulatmasına neden oluyor. Bu bağlamda, özellikle büyük meblağlar içeren ihalelerin hangi yöntemle yapıldığı, kamuoyunda önemli bir tartışma konusu haline geldi.

Sözleşmenin İmzalanması ve Sonuçlar

Malatya-Narlı Demiryolu Hattı ihalesinin ardından Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Kalyon İnşaat arasında sözleşme, 22 Haziran 2023 tarihinde imzalandı. Bu sözleşme, kamuoyunda iktidara yakınlığı ile bilinen Kalyon İnşaat’a milyarlarca liralık yeni bir kamu ihalesinin daha verilmesi anlamına geliyor.

Malatya-Narlı Demiryolu Hattı Projesi, 2026 Yılı Yatırım Programı'nda 80,2 milyar TL ödenekle yer almakta ve iktidar tarafından bölge ekonomisine katkı sağlaması gerekçesiyle tanıtılmaktadır. Bu tür projeler, yatırım yapılan bölgelerde ekonomik kalkınma sağlama vaadi ile sunulmakta, ancak uygulama yöntemleri ve süreçlerin şeffaflığı konusunda hala sorular gündeme gelmeye devam etmektedir.

Sonuç olarak, Malatya-Narlı Demiryolu Hattı İhalesi, kamu ihalelerindeki uygulama yöntemleri ve ihale süreçlerinin şeffaflığı konusunda tartışmaları alevlendirmiştir. İlgili kanun maddeleri kapsamında yapılan bu tür ihaleler, daha fazla denetim ve şeffaflık talebini de beraberinde getirmektedir.